تعارض وماهيت آن 216 ص

مقدمه
دانشگاه به عنوان يك عامل اجرائي در آموزش و تربيت فرد وهدايت وي به سمت شهروندي موثر و مفيد به حال جامعه ، داراي نقش موثر بوده و بدون ترديد تامين كننده نيروي انساني مورد نياز جامعه درآ‌ينده خواهد بود . به همين دليل امروزه در جوامع مختلف , دانشگاه ها از نظر كمي و كيفي رشد و گسترش يافته و تقاضا براي ورود به آنها روز به روز زيادتر مي شود و تعداد كثيري دانشجو براي تحصيل و برخورداري از مزاياي آن به دانشگاهها روي مي آورند .

دانشگاه بعنوان يك نهاد تعليم و تربيت از همه نهادهاي اجتماعي پيچيده تر است . دانشگاه همانند ساير سازمان هاي رسمي بايستي با وظايف ساخت ، اداره و جهت دادن به تركيب پيچيده اي از منابع انساني در گير گردد . بر خلاف اغلب سازمانهاي رسمي توليد دانشگاه انسان است و اين امر موجب پيدايش مسائل ويژه درمديريت دانشگاه مي گردد .
از جمله مسائلي كه دانشگاه به عنوان يك سازمان با آن روبرو است مساله تعارض و عدم موافقت هاست. فعاليتهاي سازماني مستلزم تعامل بين افراد وگروه هاي سازمان مي باشد . در سازمان ها افراد مختلفي در رده هاي گوناگون مشغول انجام فعاليت ها و وظايف خود مي باشند . لازمه انجام اين فعاليت ها ارتباط دو جانبه يا چند جانبه افراد با همديگر بوده كه مي توانند زمينه ساز ايجاد تعارض باشند
بنابراين يكي از عمده ترين و در عين حال غير قابل اجتناب ترين مسائل در سازمان ها تعارض بين افراد و گروههاي موجود در آنها مي باشد .دانشگاه نيز از اين امر مستثني نيست . « اصولا خمير مايه مديريت نظامهاي آموزشي با تعارض عجين است » (لي فام وهدويه2،( 1974 ) .)
بايد به خاطر داشت كه اين وجود تعارض نيست كه باعث اختلال و از هم پاشيدگي روابط در سازمان مي شود بلكه مديريت غير اثر بخش تعارض ها است كه سبب نتايج نامطلوب مي شود . تعارض در حد معقول يك جنبه طبيعي و مطلوب در هر رابطه اي است و اگر مديريت تعارض به شكل سازنده صورت گيرد بسيار ارزشمند خواهد بود ( كتزلز 3 و همكاران ، ترجمه كريمي ، 1378 ).
بنابراين سازمان ها بخصوص ( دانشگاه ها ) براي اينكه از حداكثر توان جسماني و رواني و فكري كاركنان خود بهره گيرند بايد اختلافات ، كشمكش ها و تعارضات را به گونه اي موثر و سودمند اداره كند . از كساني كه نقش مهمي در شناسايي ، هدايت و حل تعارضات در سازمان ها دارند ، مديران آن سازمان ها مي باشند . توانايي برخورد مديران با تعارض و اداره آن در موفقيت و اثر بخشي كاركنان و سازمان هاي آنها اثر بسزايي دارد .
يكي از مهمترين عواملي كه تعيين كننده توانايي مدير در حل موثر تعارض است برخورداري او از هوش عاطفي است. برخلاف آنچه كه درگذشته تصور مي شد و هوش شناختي را تنها عامل موفقيت افراد مي دانستند امروزه هوش عاطفي را از عوامل تعيين كننده موفقـيت افراد در كار و زندگي مي دانند (گلمن ، 1995 ) .آنچه كه امروزه هوش عاطفي ناميده مي شود در اصل ، منبع اصلي انرژي ، قدرت ، آرزو و اشتياق انسان است و دروني ترين ارزش ها و اهداف فرد را در زندگي فعال مي سازد. با توسعه عاطفي فرد مي آموزد كه احساسات خود و ديگران را تاييد كند و براي آنها ارزش قائل شود و بطور مناسب به آنها پاسخ گويد و در مي يابد كه عواطف در هر لحظه از روز اطلاعات حياتي و سودمندي در اختيار او مي گذارند . اين واكنش قلبي است كه نبوغ خلاق و شهود را شعله ور مي سازد . فرد را با خود صادق مي گرداند ، روابط اطمينان بخش برقرار مي كند ، تصميمات مهم را روشن مي كند ، قطب نماي دروني براي زندگي و كار فراهم آورد و شخص را به پيش آمدهاي غير مترقبه و راه حل هاي موفقيت آميز رهنمون مي سازد ( كوپر ، 1880 ، به نقل از عزيزي ،1377 ) .
تحقيقات نشان مي دهند كه حل تعارض در سازمان ها نياز به ايجاد يك محيط مسالمت آميز ، كاهش تبعيض وبرقراري عــدالت ، يادگيري مشاركتي ، پيــشگيري از خــشونت و تفــكر انتقـادي دارد ( كاترين ، 1995 ) . مديراني مي توانند چنين محيط هايي را خلق كنند كه از هوش عاطفي بالايي برخوردار باشند .
مدير با داشتن شعور عاطفي بالا مي تواند نسبت به تعارض آگاهي بيشتري كسب نمايد و بدين وسيله سريع تر و صحيح تر تعارض را شناسايي كند و با همدلي و اطمينان به هدايت سودمند آن بپردازد و از اين طريق محيطي فراهم آورد كه كاركنان از سلامت رواني بيشتري در آن برخوردار شوند . چرا كه افراد با داشتن يك رابطه سالم ، احساس پذيرش ، درك حمايت ، ارزش ، اعتماد و اهميت مي كنند و اين تامين كننده سلامت رواني و افزايش كارايي و سودمندي افراد است . در چنين فضايي است كه مديريت تعارض به شكل سازنده آن امكان پذير مي شود .
يك مدير چنانچه بتواند گوينده خوب و فرستنده خوب ، شنونده خوب و گيرنده خوب باشد ، مشاركت افراد درون و بيرون سازمان را از طريق جلب اعتماد فراگير تامين خواهد كرد و اين امر موفقيت او را در حصول به اهداف سازمان تضمين خواهد كرد .
حصول اهداف آموزش و پرورش در دانشگاهها منوط به استفاده بهينه از منابع انساني ، مالي و تجهيزاتي است . اما پويايي نظام آموزشي به عوامل مختلفي از جمله وجود روابط سالم و به دور از هرگونه تيرگي و همكاري و همدلي بين كاركنان دارد تا افراد بتوانند در محيطي پويا و سالم در جهت تحقق اهداف شخصي و سازماني گام بردارند .
بنابراين مديران بايد اين حقيقت را بپذيرند كه تعارض جزء انكار ناپذير زندگي سازماني است و مديريت سازمان چاره اي جز پذيرش آن ندارد .آنها مي بايست از تعارض براي افزايـش اثـر بـخشي سـازمان بهره جويند .براي مديـريت تعارض در سـازمان ها تكنـيك هاي متـعددي وجـود دارد .همـكاري، مصـالحه، رقـابت، سازش و اجتـناب از روش هـاي برخورد با تعـارض است كه در اين تحـقيق از آنها در قالب سـه راهبـرد راه حل گرا، عدم مقابله و كنترل نام برده شده است .

فهرست
فصل اول
مقدمه
زیربنای نظری تحقیق
تعارض و ماهیت آن
دیدگاه های متفاوت پیرامون تعارض سازمانی
دیدگاه سنتی
دیدگاه کثرت گرا
دیدگاه تعامل گرا
تعارض و اثرات اصلی تعارض
تعارض و جنبه های منفی آن
تعارض و جنبه های مثبت آن
انواع تعارض
تعارض درون فردی
تعارض بین فردی
تعارض بین گروهی
تعارض بین سازمانی
علل ایجاد تعارض در سازمان ها
تعارض و تغییر
تعاض در اثربخشی سازمان
راهبردهای پیشگیری از تعارض
راهکارهای رفع تعارض
سبک های مدیریت تعارض
راهبردهای مدیریت تعارض
چانه زنی
میانجی گری
حکمیت
خلاصه بحث تعارض
هوش عاطفی
تعریف هوش عاطفی
ریشه های تاریخی هوش عاطفی
اساس زیستی عواطف و هوش عاطفی
دیدگاه های متفاوت پیرامون هوش عاطفی
هوش عاطفی از دیدگاه گاردنر
هوش عاطفی از دیدگاه مایروسالوی
هوش عاطفی از دیدگاه بار- آن
ابعاد هوش عاطفی از دیدگاه بار-آن
هوش عاطفی از دیدگاه گلمن
مؤلفه های هوش عاطفی گلمن
مؤلفه خودآگاهی
مؤلفه مدیریت خود
مؤلفه آگاهی اجتماعی
مؤلفه مهارت های اجتماعی
مؤلفه خودانگیزی
توجه معاصر به هوش عاطفی
تقسیم بندی بر اساس IQ و EQ از دیدگاه جک بلوک
نقش وراثت و محیط در هوش عاطفی
ویژگی های افراد با هوش عاطفی بالا و پائین
آموزش و یادگیری هوش عاطفی
هوش عاطفی در محل کار
خلاصه بحث هوش عاطفی
ارتباطات (مهارت های ارتباطی)
چهارچوب مفهومی ارتباطات
هدف ارتباط
اهمیت ارتباطات
فرایند ارتباطات
انواع ارتباطات
مهارت های ارتباطی مدیران
تعریف مهارت های ارتباطی
مهارت های ارتباطی و مؤلفه های آن
مهارت کلامی
مهارت بازخورد
مهارت شنود مؤثر
خلاصه بحث ارتباطات
الگو (مدل)
نظریه های الگوسازی
انواع الگو (مدل)
بیان مسأله
اهمیت و ضرورت تحقیق
اهداف تحقیق
هدف کلی تحقیق
اهداف
فرضیه های تحقیق
فرضیه های اصلی
فرضیه های فرعی
پیش فرضهای تحقیق
محدودیت های تحقیق
تعریف واژه ها و اصطلاحات
فصل دوم پیشینه تحقیق
مقدمه
تعارض
تحقیقات انجام شده در داخل کشور
تحقیقات انجام شده در خارج کشور
هوش عاطفی
تحقیقات انجام شده در داخل کشور
تحقیقات انجام شده در خارج کشور
ارتباطات
تحقیقات انجام شده در داخل کشور
تحقیقات انجام شده در خارج کشور
نتیجه گیری از مرور ادبیات تحقیق
فصل سوم روش شناسی تحقیق
مقدمه
جامعه آماری
نمونه تحقیق
انتخاب حجم نمونه لازم
متغیرهای تحقیق
ابزار و وسیله تحقیق
نحوه امتیاز دهی
پایایی پرسشنامه های تحقیق
نحوه جمع آوری اطلاعات
روش های آماری
رعایت مسائل اخلاقی
منابع